Top 10 red flag về nhà tuyển dụng sinh viên cần biết

Hành trình tìm việc của sinh viên thường tràn đầy hứng khởi nhưng cũng có không ít rủi ro. Bên cạnh việc tạo CV sao cho thật chuyên nghiệp, bạn còn cần phải thật tỉnh táo để nhận diện những "red flag" (dấu hiệu tiêu cực) về nhà tuyển dụng đấy.

Một doanh nghiệp hay nhân sự phụ trách HR có quá nhiều red flag có thể khiến bạn mất thời gian, tiền bạc và ảnh hưởng đến cả sức khỏe tinh thần.

Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn nhận diện Top 10 red flag phổ biến nhất khi đi tìm việc, kèm gợi ý cách xử lý khéo léo. Cùng tìm hiểu nhé!

1. Vì sao cần nhận biết red flag của nhà tuyển dụng?

1.1 Tránh mất thời gian và công sức quý báu

Là sinh viên năm cuối, bạn vừa phải làm khóa luận, vừa phải cân đối giữa việc học ở trường và đi tìm việc.

Với quỹ thời gian hạn hẹp như thế, một công ty có nhiều vấn đề sẽ tốn của bạn cả tháng trời vào việc chuẩn bị CV, đi phỏng vấn, làm bài test, rồi cuối cùng không đi đến đâu cả.

1.2 Bảo vệ quyền lợi và tài chính cá nhân

Nhiều chiêu lừa đảo tuyển dụng nhắm vào sinh viên và fresher vì các bạn chưa có nhiều kinh nghiệm đi làm.

Hậu quả là các bạn sẽ bị mất tiền cọc, giấy tờ cá nhân quan trọng hoặc bị lôi kéo vào mô hình bán hàng đa cấp trá hình.

Do đó, nhận biết sớm red flag về công ty là cách bạn tự bảo vệ tài chính, danh tiếng và thậm chí là sức khỏe cá nhân trước khi quá muộn đấy!

1.3 Xây dựng nền tảng nghề nghiệp vững vàng

Vì công việc đầu tiên có thể đặt nền móng cho cả sự nghiệp của bạn về sau, nên làm việc tại một công ty toxic sẽ khiến bạn mất tự tin vào chính bản thân mình, cũng như lãng phí 1-2 năm quý giá.

Ngược lại, môi trường tốt giúp bạn trau dồi kỹ năng chuyên môn, có mentor hướng dẫn và mở ra cơ hội thăng tiến rõ ràng.

2. Top 5 red flag trong tin tuyển dụng

2.1 JD mơ hồ, thiếu thông tin cụ thể

Một bản tin tuyển dụng đáng tin cần cung cấp đầy đủ các thông tin sau:

• Tên công ty

• Địa chỉ

• Mô tả công việc

• Yêu cầu

• Mức lương và quyền lợi

• v.v.

Nếu trong JD chỉ ghi "Công ty cần tuyển nhân viên, không yêu cầu kinh nghiệm, mức lương cao" mà thiếu hết các thông tin trên, thì 9/10 trường hợp là không đáng tin đâu bạn nhé!

2.2 Mức lương xa vời thực tế hoặc "thỏa thuận sau"

Bạn đọc được thông tin "Lương 20-30 triệu đồng/tháng cho vị trí fresher không yêu cầu kinh nghiệm" - đây chính là một trong những red flag về công ty vô cùng phổ biến.

Mức lương quá cao so với mặt bằng thị trường thường đi kèm công việc đa cấp, hoặc lương cứng thấp còn lại là hoa hồng "ảo".

Ngược lại, nếu JD chỉ ghi "lương thỏa thuận" mà không có khoảng tham khảo thì cũng rất đáng nghi. Một công ty chuyên nghiệp sẽ luôn minh bạch về mức lương và chế độ đãi ngộ trong quá trình tuyển dụng nhân sự.

2.3 Yêu cầu nộp tiền cọc hoặc giấy tờ gốc

Đây có lẽ là red flag trong tuyển dụng rõ ràng nhất hiện nay, bởi không có công ty hợp pháp nào lại yêu cầu ứng viên nộp tiền cọc, phí hồ sơ, phí đồng phục hay phí đào tạo trước khi chính thức đi làm.

Bên cạnh đó, bạn cũng tuyệt đối không giao bản gốc CMND/CCCD hay bằng tốt nghiệp cho công ty - họ chỉ cần bản photo hoặc scan thôi nhé!

2.4 JD ghi quá nhiều đầu việc

Ví dụ, với vị trí "Nhân viên Marketing" mà JD yêu cầu bạn kiêm cả SEO, chạy ads, viết content, thiết kế, dựng video và làm cả admin - thì đó là dấu hiệu công ty thiếu nhân sự nghiêm trọng, hoặc có vấn đề về tài chính.

Khả năng cao là bạn sẽ bị burnout (quá tải, kiệt sức) trong khi đó mức lương có thể sẽ không tương xứng. Vậy nên hãy hỏi rõ phạm vi công việc trước khi nhận offer nhé!

2.5 Liên hệ qua kênh không chính thức

Nhà tuyển dụng chuyên nghiệp thường đăng tin trên các nền tảng uy tín như Cake.me, TopCV, LinkedIn hoặc website chính thức của công ty.

Nếu họ chỉ liên hệ qua Zalo cá nhân và không sử dụng email công ty (dạng @tencongty.com), thì đó là red flag không hề nhỏ đâu.

3. Top 5 red flag trong quá trình phỏng vấn và onboarding

3.1 Phỏng vấn qua loa, thiếu chuyên nghiệp

Nhà tuyển dụng đến muộn nhưng không thông báo, không chuẩn bị kỹ câu hỏi phỏng vấn, hay không nắm được CV của bạn - đây chính là những dấu hiệu về việc công ty không coi trọng ứng viên, hay nhìn xa hơn thì là thiếu chuyên nghiệp.

3.2 Câu hỏi không phù hợp, vi phạm quyền cá nhân

Những câu hỏi phỏng vấn như "Em đã có người yêu chưa?", "Khi nào em định kết hôn?", "Cung hoàng đạo của em là gì?" hoàn toàn không liên quan đến năng lực chuyên môn.

Bạn hoàn toàn có quyền lịch sự từ chối trả lời những câu hỏi như thế này nhé!

3.3 Tạo áp lực để bạn ký hợp đồng ngay lập tức

"Em phải quyết định trong hôm nay nếu muốn nhận việc!" - đây là một chiêu thao túng tâm lý điển hình của các nhà tuyển dụng "cờ đỏ".

Các công ty thông thường sẽ luôn cho ứng viên ít nhất 2 ngày để cân nhắc offer và đọc kỹ hợp đồng. Nếu họ thúc ép bạn phải ký ngay, khả năng cao là họ đang có điều gì đó khuất tất đấy!

3.4 Không có hợp đồng lao động rõ ràng

Theo Bộ luật Lao động Việt Nam, hợp đồng lao động phải bằng văn bản đối với công việc trên 1 tháng. Nếu công ty đề nghị thỏa thuận miệng hoặc trì hoãn ký hợp đồng vô thời hạn, đó là red flag cực kỳ nghiêm trọng.

Không hợp đồng đồng nghĩa với việc không có BHXH (Bảo hiểm xã hội), không nghỉ phép có lương và xa hơn là không có "tấm khiên" pháp lý khi xảy ra tranh chấp .

3.5 Văn hóa công ty lộ rõ sự toxic

Nếu đến công ty để phỏng vấn và bạn tình cờ nghe được nhân viên nói chuyện với nhau về những vấn đề tiêu cực của công ty, hay thấy sếp quát tháo nhân viên trước mặt bạn, không khí văn phòng căng thẳng - đây đều là những dấu hiệu toxic vô cùng rõ ràng.

Hãy cân nhắc kỹ về việc có muốn tiếp tục làm việc tại một môi trường như thế này không bạn nhé!

4. Làm gì khi phát hiện red flag của nhà tuyển dụng?

4.1 Kiểm tra thông tin công ty từ nhiều nguồn

Trước khi đi phỏng vấn hay nhận offer, hãy tìm trên Google tên công ty kèm những từ khóa như: "phốt", "lừa đảo", "review", "scam"... để xem có thông tin nào xấu hay không.

Ngoài Google thì dưới đây là một vài kênh khác để bạn tham khảo:

• Đánh giá công ty trên Google Maps hoặc Glassdoor

• LinkedIn của nhân viên cũ và hiện tại

• Anh chị khóa trên hoặc cộng đồng sinh viên DUE

• Cổng thông tin quốc gia về đăng ký doanh nghiệp

4.2 Hỏi ý kiến anh chị đi trước và mentor (nếu có)

Bên cạnh đó, đừng ngại nhắn tin hỏi các anh chị khóa trên đã đi làm, đặc biệt là những người từng làm trong ngành bạn muốn ứng tuyển.

Họ có cái nhìn thực tế mà bạn khó tìm thấy được trên Google. Vậy nên, thông tin từ người trong ngành nhiều khi quý hơn cả review online đấy!

4.3 Mạnh dạn từ chối nếu cần thiết

Nhiều bạn sinh viên ngại từ chối offer vì sợ bỏ lỡ mất cơ hội đi làm full-time đầu tiên. Tuy nhiên, nhận vào làm một vị trí "có vấn đề" còn tốn kém hơn nhiều so với việc chờ cơ hội tốt hơn.

Việc trượt một offer không có nghĩa là bạn kém, mà đây chỉ là cách bạn tự bảo vệ mình khỏi những rủi ro tiềm tàng lớn hơn.

4.4 Báo cáo nếu phát hiện lừa đảo

Nếu nghi ngờ một tin tuyển dụng là lừa đảo, hãy báo cáo cho nền tảng đăng tin và chia sẻ lên các nhóm sinh viên để cảnh báo các bạn khác.

Trong trường hợp đã bị lừa đảo mất tiền, hãy báo ngay cho công an địa phương và lưu lại mọi bằng chứng (tin nhắn, biên lai chuyển khoản) để phục vụ cho công tác điều tra.

Kết luận

Nhận biết red flag của nhà tuyển dụng là một kỹ năng nghề nghiệp vô cùng quan trọng cho sinh viên năm cuối trong thời buổi hiện nay.

Bạn hãy nhớ kỹ ba điều cốt lõi: kiểm tra tin tuyển dụng và JD thật kỹ, đánh giá quá trình phỏng vấn một cách tỉnh táo, và tuyệt đối đừng nộp tiền cọc hay giấy tờ gốc cho bất kỳ nhà tuyển dụng nào.

Đồng thời, hãy chủ động tận dụng các nền tảng tuyển dụng uy tín và cộng đồng cựu sinh viên DUE để có thông tin chính xác trước khi đặt bút ký hợp đồng làm việc.

Chúc các bạn sinh viên DUE cùng fresher khắp Việt Nam luôn tỉnh táo trong hành trình tìm việc và sớm chọn được công ty đầu đời xứng đáng với năng lực của mình bạn nhé!